I C 587/24 - wyrok z uzasadnieniem Sąd Rejonowy w Goleniowie z 2025-04-09
Sygnatura akt I C 587/24
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
G., dnia 9 kwietnia 2025 r.
Sąd Rejonowy w Goleniowie I Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodniczący: sędzia Aneta Iglewska-Wilczyńska
Protokolant: Inez Wilk
po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2025 r. w Goleniowie
na rozprawie sprawy z powództwa A. J.
przeciwko (...) spółce akcyjnej z siedzibą w P.
bezpodstawne wzbogacenie (Art. 405 kc)
1. oddala powództwo;
2. zasądza od powoda A. J. na rzecz pozwanej (...) spółki akcyjnej z siedzibą w P. kwotę 3617,00 zł (słownie: trzy tysiące sześćset siedemnaście 00/00) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
sędzia Aneta Iglewska-Wilczyńska
Sygnatura akt I C 587/24
UZASADNIENIE
Powód A. J. wniósł przeciwko (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w P. pozew o zapłatę kwoty 25 208,46 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Ponadto wniósł o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych (pozew k. 4 - 6).
Pozwana (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w P. wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych (k. 71- 74).
Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 19 października 2021 r. A. J. zawarł z (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w P. umowę o świadczenie usługi kompleksowej. Przed zawarciem umowy złożył wniosek – zgłoszenie gotowości instalacji klienta do przyłączenia instalacji odbiorczej do sieci, dotyczący punktu poboru energii dla lokalizacji M., dom jednorodzinny – plac budowy. Do wniosku powód dołączył decyzję – pozwolenie na budowę. Na podstawie wniosku otrzymał dokument – informacje o możliwości zawarcia umowy, w której określone zostały taryfy. Powód wybrał taryfę C11 (§ 2 pkt 9 umowy). Umowa została zawarta na czas nieokreślony (§ 3 umowy). W § 4 pkt 2 wskazano, że do umowy zastosowanie znajduje Taryfa (...) oraz Ogólne Warunki Świadczenia Usług ogólne warunki świadczenia usługi kompleksowej energii elektrycznej dla klientów będących konsumentami z grup taryfowych (...).
W § 6 umowy wskazano załączniki, miedzy innymi, ogólne warunki świadczenia usługi kompleksowej energii elektrycznej dla klientów będących konsumentami z grup taryfowych (...) z 27.07.2020 r. i taryfa sprzedawcy.
Dowód: wniosek – zgłoszenie gotowości instalacji klienta do przyłączenia instalacji odbiorczej do sieci k. 75;
- decyzja – pozwolenie na budowę k. 76- 77;
- informacja o możliwości zawarcia umowy k. 78;
- umowa z 19.10.2021 r. k. 79 – 83;
- ogólne warunki świadczenia usługi z 27.07.2020 k. 80 – 87;
- taryfa i decyzja Prezesa URE o zatwierdzeniu taryf dla usług dystrybucji energii elektrycznej k. 104- 136.
18 października 2022 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku oraz w 2024 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej.
Niesporne.
A. J. nie złożył oświadczenia w trybie art. 9a ustawy z dnia 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku oraz w 2024 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej. Przez cały czas trwania umowy z 19.10.2021 r. uiszczał należność za dostarczaną energię wg. taryfy wskazanej w umowie - C11.
Niesporne, a nadto dowód: mail k. 150.
Wniosek o zmianę taryfy wraz z informacją o zakończeniu budowy A. J. złożył 22 lipca 2024 roku i w tym samym dniu zawarł nową umowę. Od 23 lipca 2024. był rozliczany według taryfy dla gospodarstw domowych G11.
Dowód: umowa z 22 lipca 2024 r. k. 139- 141;
Sąd Rejonowy zważył co następuje:
Powództwo podlegało oddalaniu.
Na wstępie wskazać należy, że pełnomocnik powoda został prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy 9 kwietnia 2025. Zawiadomienie zostało umieszczone w Portalu Informacyjnym 12 lutego 2025 r. i zostało uznane za doręczone z dniem 26 lutego 2025 r. (potwierdzenie nadania k. 165), Nie było żadnej awarii systemu, dostarczana do pełnomocnika strony przeciwnej została odebrana. Ponadto pełnomocnik powoda miał wgląd w zarządzenie o wyznaczeniu terminu rozprawy - pismem z 07.03. wniósł o przywrócenie terminu do wykonania zobowiązania z 12 lutego 2025 r. i nie zgłaszał wówczas problemów z działaniem Portalu Informacyjnego. Kwestia ta pojawiła się dopiero po wydaniu wyroku.
Powód podawał, iż zawarł z pozwaną umowę jako konsument i nie realizował żadnej inwestycji w związku z działalnością gospodarczą lub dla celów zarobkowych w związku z tym zdaniem powoda był on uprawniony do korzystania z taryfy przewidzianej dla gospodarstw domowych – G 11. Zdaniem powoda doszło do błędu pozwanej z powodu którego naliczano mu opłaty w niewłaściwej wysokości. Jako podstawę prawną swojego żądania wskazał art. 405 w zw. z art. 410 k.c. Powołał też w pozwie ustawę z dnia 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku oraz w 2024 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej.
Zgodnie z § 2 art. 410 k.c. świadczenie jest nienależne, jeżeli ten, kto je spełnił, nie był w ogóle zobowiązany lub nie był zobowiązany względem osoby, której świadczył, albo jeżeli podstawa świadczenia odpadła lub zamierzony cel świadczenia nie został osiągnięty, albo jeżeli czynność prawna zobowiązująca do świadczenia była nieważna i nie stała się ważna po spełnieniu świadczenia. W przepisie tym wymieniono więc cztery przypadki (kondykcje) kreujące obowiązek zwrotu nienależnego świadczenia i komplementarne wobec niego roszczenie o jego zwrot, które można uporządkować w następujący sposób:
1) brak zobowiązania podmiotu, który spełnił świadczenie, lub istnienie zobowiązania wobec innej osoby niż ta, której świadczył ( condictio indebiti);
2) odpadnięcie podstawy prawnej świadczenia ( condictio causa finita);
3)nieosiągnięcie celu świadczenia ( condictio causa data causa non secuta);
4)nieważność czynności prawnej ( condictio sine causa).
Kondykcje wymienione w art. 410 § 2 wzajemnie się wyłączają, nie ma możliwości ich zbiegu, a zatem każdy stan faktyczny może odpowiadać tylko jednej z nich.
Powód oparł żądanie na pierwszej kondykcj - nieistnienia zobowiązania oraz błędnego przekonania solvensa o istnieniu podstawy świadczenia. Spełnienie świadczenia nieistniejącego tworzy domniemanie faktyczne działania pod wpływem błędu co do podstawy świadczenia. Wystarczy zatem, aby solvens wykazał, że spełnione świadczenie było nienależne. To druga strona powinna wykazać, że po stronie spełniającego nienależne świadczenie nie wystąpiło błędne przekonanie o istnieniu podstawy świadczenia, innymi słowy, że miał on pozytywną wiedzę co do braku obowiązku świadczenia
W pierwszej kolejności, wskazać należy, że niesporne jest, że powód zawarł umowę jako konsument nie wykazał jednak wykazał, że spełnione przez niego było nienależne. Z przedstawionych przez stronę pozwaną dowodów wynika jasno, że powód otrzymał pozwolenie na budowę, chciał zasilić plac budowlany należało więc zastosować taryfę budowlaną. Z przedstawionych dowodów nie sposób wysnuć wniosku, że doszło do po stronie pozwanej do pomyłki w szczególności, że pozwana powinna naliczać opłaty według innej niż wskazana w umowie z 19 października 2021 r. taryfy. Powód wybrał rodzaj taryfy, w ramach której odbywa się dostarczanie energii elektrycznej w celu prowadzenia prac budowlanych bowiem jak już wyżej wskazano dostarczanie energii elektrycznej miało się odbywać na plac budowy. Razem z wnioskiem powód złożył pozwolenie na budowę z 24.08.2021 r.
Prąd budowlany różni się od prądu zwykłego, który nie może być używany podczas prac budowlanych. Taryfy budowlane to C11, (...), (...). Cena prądu budowlanego, może być różna w zależności od wybranej taryfy. Prąd budowlany jest zazwyczaj droższy niż prąd zwykły, co wynika z wyższych stawek sieciowych oraz specjalnej taryfy energii elektrycznej stosowanej w przypadku przyłącza tymczasowego.
Jeśli zaś chodzi o ustawę z dnia 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku oraz w 2024 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej to w po pierwsze dotyczyła ona roku 2023 i 2024 r., a żądanie pozwu dotyczy okresu od stycznia 2022 r. więc nie może mieć tu zastosowania. Po drugie odbiorcą uprawnionym mógł być odbiorca dokonujący zakupu energii elektrycznej w celu jej zużycia na potrzeby budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, o ile inwestor nie jest deweloperem, a budynek ten ma służyć zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych inwestora lub jego osoby najbliższej (art. art. 2 pkt 1 ustawy). Jednakże zgodnie z art. 9a odbiorca uprawniony w celu umożliwienia stosowania wobec niego limitu zużycia energii elektrycznej wynoszącego maksymalnie 3 MWh w 2023 r. lub 1,5 MWh w okresie od dnia 1 stycznia 2024 r. do dnia 30 czerwca 2024 r., składa podmiotowi uprawnionemu oświadczenie o spełnianiu przez tego odbiorcę warunków pozwalających na uznanie go za odbiorcę uprawnionego, o którym mowa w tym przepisie.
Powód pomimo powoływania się na ustawę z dnia 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku oraz w 2024 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej nie wskazywał nawet, że złożył oświadczenie o spełnianiu warunków uznania za odbiorcę uprawnionego, dokonującego zakupu energii elektrycznej na potrzeby budowy budynku mieszkalnego.
Ustawa nie przewidywała automatyzmu i działania przez przedsiębiorcę energetycznego z własnej inicjatywy przeciwnie to odbiorca musiał w formie papierowej bądź elektronicznej złożyć odpowiednie oświadczenie. Powód nie złożył oświadczenia umożliwiającego skorzystanie z ulg przewidzianych ww. ustawą zatem do czasu zawarcia umowy z dnia 22 lipca 2024 r. nie było żadnej podstawy do naliczenia opłaty według taryfy dla gospodarstw domowych bowiem umowa z dnia z 19.10.2021 r. była zawarta na czas nieokreślony i do czasu rozwiązania obowiązywała taryfa budowlaną. Ponadto sąd nie dał wiary twierdzeniom powoda, że nie otrzymał ogólne warunki świadczenia usług. Zawierając umowę z dnia 19.10.2021 r. otrzymał ogólne warunki świadczenia usługi kompleksowej energii elektrycznej dla klientów będących konsumentami z grup taryfowych (...) z 27.07.2020 r. i taryfę sprzedawcy, co potwierdził podpisem pod umową (w § 6 umowy wymienione zostały wszystkie załączniki).
Stan faktyczny w niniejszej sprawie został ustalony w oparciu o powyżej wymienione dowody z dokumentów przedłożonych przez stronę pozwaną, których treść w zasadzie nie była przez żadną ze stron kwestionowana. Dowody te były ze sobą zgodne, tworząc spójny obraz stanu faktycznego, a w trakcie postępowania nie ujawniły się żadne okoliczności podważające ich autentyczność, stad Sąd dał im wiarę i oparł się na nich ustalając stan faktyczny.
Mając na uwadze, że roszczenie powoda było co do zasady pozbawione podstaw sąd pominął wniosek dowodowy o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność wyliczenia wysokości zobowiązania według taryfy dla gospodarstw domowych G11 (powód nie wykazał aby była podstawa do zastosowania tej taryfy). Odnośnie zaś wniosków wymienionych w punkcie 3 b) i c) pozwu to powód w zakreślonym terminie nie wskazał na jakie fakty dowody te są zgłaszane (zarządzenie k. 188, doręczone 26.02.2025 r.). Dodatkowo zauważyć należy, że okoliczność naliczenia opłat wg. taryfy C11 i zapłaty przez powoda wystawionych faktur nie była przez stronę pozwaną kwestionowana (art. 235 (2) §1 punkt 2 k.p.c.). Odnośnie dowodu z przesłuchania stron to jest to dowód pomocniczy, który sąd dopuszcza jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub w ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 299 k.p.c.). Ponieważ fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zostały wyjaśnione nie było podstaw do dopuszczania tego dowodu.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c., obciążając powoda jako stronę przegrywającą sprawę poniesionymi przez pozwanego kosztami zastępstwa procesowego.
Podmiot udostępniający informację: Sąd Rejonowy w Goleniowie
Osoba, która wytworzyła informację: sędzia Aneta Iglewska-Wilczyńska
Data wytworzenia informacji: